Budowa maski

Maska nurkowa powinna spełniać kilka istotnych warunków eksploatacyjnych, do których należą: pewność mocowania, szczelność, możliwość usunięcia wody i wyrównania ciśnienia pod maską. Nowoczesna maska nurkowa składa się z następujących elementów konstrukcyjnych:

·         Korpus maski – gumowa lub silikonowa kształtka zawierająca profile umożliwiające:

    * objęcie przez maskę nosa przez część nosową, co stanowi najważniejszą z punktu widzenia fizjologii cechę maski. Umożliwia to wdmuchiwanie do wnętrza maski powietrza nosem i jest warunkiem wyrównania ciśnienia pod maską w miarę zanurzania się –> przestrzenie powietrzne w organizmie). Kształt profilu obejmującego nos ułatwia także wyrównanie ciśnienia w uchu środkowym przez ściśnięcia palcami nozdrzy przez profil maski. Aktualnie nie spotyka się już masek, dostępnych w pionierskich czasach nurkowania, które wprawdzie obejmowały nos ale nie posiadały żadnego wyprofilowania, umożliwiającego chwycenie nozdrzy. Oczyszczenie takiej maski z wody wymagało wykonania palcami nacisku od dołu przez tworzywo korpusu maski na dolną część nosa, co w rezultacie było znacznie trudniejsze od obecnie stosowanej techniki. Ze względu na niemożliwość wyrównywania ciśnienia pod elementami stanowiącymi ochronę oczu do nurkowania nie nadają się okularki i maski pływackie
    * uszczelnienie maski na twarzy czemu służy:

o   anatomiczne wyprofilowanie części twarzowej korpusu

o   profil uszczelniający typu „T” na całym obwodzie części twarzowej poza dolną częścią profilu obejmującego nos zapewnia idealne doszczelnienie maski na twarzy a jednocześnie umożliwia sprawne -> opróżnienie maski z wody

    * zamontowanie do korpusu szyby za pomocą objemki lub wwulkanizowanie albo klejenie szyby bez objemki
    * przymocowanie zapięć paska najczęściej w maskach bezramkowych
    * pokrycie ust nurka – spotykane w maskach pełnotwarzowych

·         Pasek mocujący – obejmuje głowę, odpowiada za utrzymanie maski na twarzy. Pasek na obydwu końcach jest zwężony do szerokości mechanizmu zapięcia (standardowo 2 cm) a w części środkowej, która jest zakładana na tył głowy jest trzy-czterokrotnie rozszerzony z 2-3 cm wycięciem w środku co ułatwia pewne ułożenie go na głowie, zapobiegające zsunięciu się paska . Pasek symetrycznie na obydwu końcach jest wyposażony w profile, które zapewniają wygodę i bezpieczeństwo użytkowania. Wszystkie profile są umieszczone na jednej stronie paska:

    * na obydwu końcach ma poprzeczne profile ułatwiające chwyt w celu naciągu paska
    * w odległości ok. 15-2 cm od końców ma ograniczniki o rozstawie 1,5-2 cm Końce paska wystające z mechanizmu zapięć są mocowane w objemkach z tworzywa sztucznego umieszczanych na pasku maski po obydwu stronach głowy, tak aby profil objemki znajdował się między ogranicznikami  paska. Profile i umieszczenie końców paska w objemkach przynosi określone korzyści:

o   uniemożliwia całkowite wysunięcie się paska z mechanizmu zapięcia w przypadku nieostrożnej regulacji długości pasków

o   zapobiega luźnemu zwisaniu końców paska wystających z mechanizmów zapięć

    * w odległości 4-5 cm od końców paska na długości 8-12 cm znajdują się występy umożliwiające zablokowanie paska przez mechanizm zapięcia

·         Zapięcie paska – system przymocowania paska mocującego do objemki mocującej szybę lub bezpośrednio do korpusu maski. Zapięcie ma dwa zadania:

    * umożliwia regulację i dopasowanie naciągu paska w łatwy sposób (zarówno naciągnięcia jak i luzowania)
    * umożliwia zmianę kąta nachylenia paska co ułatwia jego założenie na tył głowy oraz optymalizuje kąt naciągu paska

·         Objemka szyby – element z tworzywa sztucznego mocujący szybę w gumowym lub silikonowym korpusie maski. Na rynku są dostępne także maski bezramkowe „frameless”, w których szyba jest wwulkanizowana lub wklejona do korpusu i nie wymaga objemki

·         Szyba lub szyby maski – są wykonane ze względów bezpieczeństwa ze szkła hartowanego, żeby w wyniku jej pęknięcia nie doszło do uszkodzenia oczu i twarzy. Podstawowe modele masek są wyposażone w szkła o wartości optycznej „0”. Na rynku dostępne są szkła optyczne o wartości korekcyjnej +7:-5 do niektórych modeli masek (Look – Technisub, …). Wymiana jest bardzo prosta, dzięki specjalnej budowie objemki mocującej szyby i można ją wykonać samodzielnie. Na rynku spotyka się także szyby polaryzacyjne, które chronią oczy nurka na powierzchni podobnie jak okulary przeciwsłoneczne ze szkłami o właściwościach polaryzacyjnych. Szyby polaryzacyjne z zewnątrz mają wygląd półprzepuszczalnego lustra o niebieskawym zabarwieniu, co powoduje, że nie nadają się one do nurkowań odbywanych w ramach kursów szkoleniowych zarówno dla instruktora jak i kursanta. Obserwacja wyrazu oczu ma istotne znaczenie dla ustalenia stanu psychiki kursanta a w szczególności wykrycia stresu. Dla kursanta kontakt wzrokowy z instruktorem ma znaczenie uspokajające. Dodatkowo szyba polaryzacyjna zaciemnia obraz i zmienia kolory przesuwając spektrum w kierunku czerwieni.

Typy masek

Maski można klasyfikować wg różnych kryteriów, z  których najważniejszymi są:

Typ mocowania szyby:

·         z objemką mocującą, w których szyba jest mocowana w części twarzowej za pomocą specjalnej objemki z tworzywa sztucznego lub metalu

·         bezbramkowe (Frameless), w których szyba jest umocowana w części twarzowej dzięki jej specjalnej konstrukcji – wwulkanizowania lub wklejania szyby wprost do korpusu - bez objemki . Zaletą jest szczególnie mała objętość maski i jej niewielki obrys po złożeniu. Ta ostatnia cecha jest szczególnie pożądana w przypadku konieczności umieszczenia zapasowej maski w kieszeni skafandra

Ilość i cechy szyb masek :

·         z 1 szybą – większość masek jest wyposażona w 1 szybę ze szkła hartowanego z wyraźnym zwężeniem szyby nad częścią nosową

·         Z szybami dzielonymi

    * Najczęściej spotykane maski z 2 szybami

o   niektóre modele masek z szybami dzielonymi mają możliwość montażu szkieł optycznych (korekcyjnych), co daje możliwość ostrego widzenia pod wodą także osobom używającym szkieł korekcyjnych (zdjęcie)

o   większość masek z szybami dzielonymi ma szyby umieszczone w jednej płaszczyźnie. Niektóre modele masek z szybami dzielonymi, dzięki wyprofilowaniu korpusu i objemki mają szkła umieszczone dwupłaszczyznowo, ich krawędzie odśrodkowe są odchylone do tyłu, co zwiększa kąt widzenia  (zdjęcie)

    * Maski panoramiczne - z większą ilością szyb – oprócz szyby (szyb) przednich spotyka się maski z szybkami bocznymi co zwiększa kąt widzenia nurka bez konieczności odwracania głowy a nawet z szybkami dolnymi, co ułatwia monitoring przyrządów, bez konieczności opuszczania głowy. Maski takie ze względu na ich konstrukcję mają z reguły większą objętość od pozostałych typów co rzutuje na utrudnienie ich oczyszczania z wody (zdjęcie)